Uitzetten aal vergroot overlevingskans

door HENK TEN KLOOSTER

 

1 JUNI 2006 - VELUWE - Veluwse visliefhebbers zorgen op 6 juni voor een landelijke primeur door het uitzetten van 30.000 palingen in wateren in en rondom Nijkerk, Amersfoort en Leusden. Zo hoopt men de kans dat de paling kan overleven te vergroten.

Wereldwijd gaat het slecht met de paling. In ons land heeft de paling onder meer te maken met obstakels als dijken, stuwen, elektriciteitscentrales en gemalen maar ook met overbevissing door de mens en vraatzuchtige aalscholvers.

Daarom vinden onvoldoende volwassen palingen de weg terug naar hun Sargasso Zee om zich voort te planten. Palingen worden daar als larven geboren uit minuscule eieren. Die reizen met zeestromingen naar Europa in ongeveer drie jaar. Zij worden dan glasaal en zwemmen stroomopwaarts de rivieren en meren in.

Na een aantal jaar reizen zij stroomafwaarts als volwassen dieren en zwemmen dan terug naar de Sargasso Zee om kuit te schieten en te sterven.

Maar de aantallen die daar nog aankomen dalen volgens experts drastisch. ‘Het voortbestaan van deze vissoort hangt aan een zijden draadje,’ weten de initiatiefnemers voor het uitzetten. Hengelsportvereniging Hoop op Geluk heeft viskwekerij AquaFarm Putten bv gevraagd mee te helpen aan herstel van de palingstand. Die kwekerij stelt 30.000 stuks pootaal ter beschikking.

In samenwerking met Spakenburg Paling bv en het Visgilde, een franchiseketen van vijftig visspeciaalzaken, worden ze op 6 juni uitgezet op plaatsen waar geen actieve beroepsvisserij is.

Nageslacht

‘Hierdoor krijgen de palingen de tijd om op te groeien in een natuurlijke omgeving,’ aldus de kwekerij. ‘De oudste in Nederland gevangen paling was 84 jaar. Het zou dus zomaar kunnen zijn dat een van deze teruggeplaatste palingen de 22e eeuw haalt in zijn nieuwe leefomgeving. Ons doel is al bereikt als er maar één van deze duizenden uitgezette palingen de Sargasso Zee bereikt en zo voor nageslacht kan zorgen.’

Deskundige Marijke Kooijman van het Aalcomité zegt blij te zijn met het initiatief, volgens haar het eerste in Nederland. Zij hoopt daarom dat zorgvuldig gevolgd wordt welke resultaten het heeft en dat het gevolgd wordt door meer van dergelijke projecten. Dat is in haar ogen ook hard nodig, omdat het uiterst onzeker is of de paling kan overleven.

‘De stand gaat dramatisch achteruit,’ verklaart zij. Volgens Kooijman is het niet ondenkbaar dat er in de toekomst helemaal geen paling meer gegeten kan worden.

‘Daarom heeft elk land binnen de Europese Gemeenschap een nationaal beheersplan opgezet.’ Het uitzetten van de aal is volgens haar niet in strijd met de Flora en Faunawet. Ook daarom is het niet vergelijkbaar met tot nu vergeefse pogingen van nationaal park De Hoge Veluwe om de korhoender te herintroduceren door gekweekte exemplaren vrij te laten.

Wilde genen

‘Kweekaal komt uit glasaal die gevangen is voor de kust. Het gaat dus om een wilde genenpopulatie,’ verklaart de deskundige van het Aalcomité. Daarom is uitzetten van aal volgens haar ook niet omstreden. ‘Want dat komt beroepsvisserij, sportvissers maar ook de paaistand ten goede.’